De 8 essentiële uitgangspunten voor succes met PRINCE2 Agile

09-01-2023

PRINCE2 is sterk in het sturen en het managen van projecten. PRINCE2 is echter beperkt in haar aandacht voor productontwikkeling. Agile aan de andere kant is sterk in productontwikkeling maar heeft weer weinig aandacht voor het sturen en het managen van projecten. Elk heeft dus zijn eigen krachten. Als ze op de juiste manier worden gecombineerd dan ontstaat er een holistische manier voor het management van projecten op een agile manier: PRINCE2 Agile. Maar wat is "de" of "een" juiste" manier? 

Niet naast elkaar maar geïntegreerd

Agile project management vereist meer dan alleen het toepassen van bijvoorbeeld SCRUM of KANBAN op werkpakketniveau. Om de voordelen van PRINCE2 Agile te realiseren, is daadwerkelijk integratie nodig van product delivery met het dagelijkse management en het sturen van een project. Stuurgroepen en projectmanagers moeten een agile mindset, discipline en gedragingen ontwikkelen. Omgekeerd moeten product ontwikkelteams ervoor zorgen dat hun werkwijze adequate sturing en beheersing mogelijk maakt. 

Voor wie is PRINCE2 Agile primair bestemd?

PRINCE2 Agile is primaire gericht op de "PRINCE2 Community". PRINCE2 is de meest gebruikte projectmanagement methodiek in organisaties met meer dan 1.000.000 gecertificeerde mensen. Ondertussen heeft agile in dezelfde organisaties zijn opmars gemaakt als gevolg van de digitale (r)evolutie.

The internet of things maakt dat IT en software zich bijna overal bevinden. Er zijn nauwelijks meer projecten denkbaar waar IT en software niet aan te pas komen. Daarom is het noodzakelijk dat projectmanagers en stuurgroepen weten welke verandering dit van hen vereist in het uitoefenen van hun projectrollen. 

PRINCE2 Agile is ook relevant voor mensen die met agile werken, waar behoefte bestaat aan meer projectmanagement en projectsturing, en waarbij scaling agile raamwerken nog niet gevestigd zijn.

PRINCE2 was al agile en is nooit waterval geweest

Wat veel mensen niet weten is dat PRINCE2 nooit een watervalmethode is geweest. PRINCE2 heeft zich nooit bekommerd om de manier waarop producten moeten worden ontwikkeld en opgeleverd. Dit werd in vorige versies van PRINCE2 (2003 en 2009) de technische fasering genoemd. In PRINCE2 2017 wordt dit de ontwikkelaanpak genoemd. Het is altijd al mogelijk geweest om producten iteratief te ontwikkelen en incrementeel op te leveren en in gebruik te nemen. In PRINCE2 2017 is het op maat maken van PRINCE2 voor een agile context één van de scenario's voor het op maat maken van PRINCE2. PRINCE2 Agile is daar een volledig uitgewerkte versie en verdere verdieping van.

Hoe is PRINCE2 Agile opgebouwd?

PRINCE2 Agile omvat een handleiding:

  1. Voor het toepassen van de PRINCE2-principes en het op maat maken van de PRINCE2-thema's en -processen.
  2. Voor het ontwikkelen van de PRINCE2-managementproducten.
  3. Om de meest gebruikte agile rollen te integreren met de PRINCE2 projectmanagement teamstructuur.
  4. Om de fundamentele elementen van agile te integreren met PRINCE2 te weten: agile gedragingen, agile concepten en agile technieken.
  5. Met aspecten van een agile benadering van projectmanagement speciale aandacht nodig hebben.

Het is belangrijk om hierbij op te merken dat deze vijf onderdelen van PRINCE2 Agile van toepassing zijn op alle drie de managementlagen van een project: productontwikkeling, projectmanagement en projectsturing.

Welke agile raamwerken en methoden worden geadresseerd in PRINCE2 Agile?

Agile kent een inmiddels tientallen raamwerken en methodieken. Een groot deel van deze raamwerken beperkt zich tot IT. Het bereik van agile reikt echter inmiddels ook tot buiten IT om complexe ontwikkelopgaven en veranderingen te managen. PRINCE2 Agile haalt een aantal agile methodieken aan maar schenkt bijzondere aandacht aan de 3 zeer populaire methodieken, die niet tot IT beperkt zijn en die als "good practice" worden beschouwd. Dit zijn: SCRUM, Kanban en LEAN Start Up. 

De 8 essentiële uitgangspunten voor succes met PRINCE2 Agile

Agile kent vele verschijningsvormen. En ook PRINCE2 is als methodiek in de loop der jaren door verschillende versies heen geëvolueerd. Deze verscheidenheid in kennis en gebruik vergroot de kans op onduidelijkheid, misverstanden en onjuiste toepassing van PRINCE2 Agile. Daarom is het van belang om 8 essentiële uitgangspunten helder voor ogen te houden. 

Uitgangspunt 1: PRINCE2 Agile is gebaseerd op PRINCE2 2017

De 2017-versie van PRINCE2 maakte het al mogelijk om agile te integreren in de aanpak van een project. Om hier vorm aan te geven moet PRINCE2 2017 echter op maat worden gemaakt. Dit vereist aanvullende richtlijnen op onderdelen waar dit nodig is. Er hoeft niets verwijderd te worden uit PRINCE2 en er zijn ook geen ingrijpende aanpassingen nodig.

Uitgangspunt 2: PRINCE2 laat elke stijl van werken toe (ook agile behaviours)

PRINCE2 is geen traditionele projectmanagement methode in de zin van: "waterval", "big design up front", bureacratisch of "command and control". PRINCE2 suggereert geen van deze vier benaderingen. Sterker nog: in de meeste gevallen geldt het omgekeerde. Een goed voorbeeld is bijvoorbeeld de toepassing van het principe van "management by exception". Afhankelijk van de projectomgeving kenden ook "oorspronkelijke" PRINCE2-projecten een informele projectcultuur, intensieve samenwerking tussen makers en gebruikers van producten, en een hoog niveau van vertrouwen.

Uitgangspunt 3: PRINCE2 Agile veronderstelt geen IT-context

Het grootste deel van het agile gedachtengoed komt voort uit softwareontwikkeling. PRINCE2 Agile kan uitstekend worden toegepast in een IT-context maar gaat daar niet van uit. PRINCE2 Agile kan worden ingezet in elke projectcontext die gebaat is bij een agile benadering. PRINCE2 Agile is geen IT-raamwerk of een IT-methode.

Uitgangspunt 4: Alleen verwijzing naar IT-only agile raamwerken

Zoals eerder aangegeven verwijst PRINCE2 Agile wel naar een aantal agile raamwerken die enkel gericht zijn op IT. Maar PRINCE2 Agile besteedt daar geen gedetailleerde aandacht aan. PRINCE2 Agile besteedt wel expliciete aandacht aan de integratie van PRINCE2 met Scrum, Lean Startup en Kanban.

Uitgangspunt 5: Scrum is agile maar agile is geen Scrum

Scrum is verreweg het meest bekende agile raamwerk wereldwijd. PRINCE2 Agile verwijst wel naar Scrum als agile maar niet omgekeerd. Agile kan niet worden gedefinieerd als het werken met Scrum. Agile is veel meer dan Scrum alleen. Er zijn tal van andere raamwerken en technieken die een agile manier van werken ook mogelijk maken. Verschillenden daarvan kunnen bovendien uitstekend in combinatie met PRINCE2 Agile worden gebruikt.

Uitgangspunt 6: Scrum en Kanban zijn de meest populaire agile raamwerken

Scrum en Kanban of Scrum in combinatie met Kanban zijn de meest gebruikte agile methodes. Als in PRINCE2 Agile verwezen wordt naar "veel gebruikt in agile" dan wordt daarmee meestal Scrum of Kanban of beiden bedoeld. Daarbij is het van belang dat Scrum en Kanban geen projectmanagement raamwerken zijn en dat de rol van de projectmanager niet bestaat. Scrum en Kanban kunnen uitstekend worden gebruikt in combinatie met PRINCE2 Agile.

Uitgangspunt 7: agile gedragingen, raamwerken, technieken en concepten

Wanneer in PRINCE2 Agile gesproken wordt over "agile" dan wordt daarmee een familie van:

  1. gedragingen,
  2. concepten,
  3. technieken,
  4. en raamwerken,

bedoeld die in de agile gemeenschap breed gedragen zijn als agile manier van werken. In plaats van gedragingen, concepten, technieken en raamwerken worden ook diverse synoniemen of gerelateerde termen gebruikt zoals methodes, principes, waarden, mindset en aanpakken.

Uitgangspunt 8: een agile aanpak is geen "binaire" keuze

PRINCE2 Agile benadert agile niet als een binaire conditie: werk je wel of niet agile? Het gaat er meer om in welke mate een project haar prestaties kan optimaliseren door het opnemen van meer of minder agile aspecten in de aanpak. Daarbij moet ook een balans worden gevonden tussen wendbaarheid aan de ene kant en structuur, beheersing en sturing aan de andere kant. 

PRINCE2 Agile spreekt dan ook niet van "agile projecten". Vanuit PRINCE2 Agile bekeken, kunnen agile gedragingen, concepten, technieken en raamwerken op elk project worden toegepast. 

Agile: projecten en business as usual changes 

PRINCE2 Agile dankt haar bestaansrecht aan de integratie van agile met projectmanagement en projectsturing. Deze is met name onmisbaar voor de effectieve inzet van agile in een projectomgeving met meerdere teams of in een complexe omgeving met een breder stakeholderveld. Door aanpassingen in de lagen van projectmanagement en projectsturing ontstaat een "wendbaar project in control".

Onze PRINCE2 Agile trainingen en diensten

Hebt u interesse in een PRINCE2 Agile training of ondersteuning? Raadpleeg dan onze uitgebreide mogelijkheden:

Agile PM als alternatief voor PRINCE2 Agile

Naast PRINCE2 Agile is ook Agile PM een populaire agile projectmanagement methodiek. Agile PM biedt inhoudelijk vergelijkbare voordelen als PRINCE2 Agile. Maar Agile PM is niet expliciet toegesneden op de toepassing van agile in een gevestigde PRINCE2-omgeving. Daarom is PRINCE2 Agile vaak de meest logische keuze in een gevestigde PRINCE2-omgeving.