PRINCE2 voor bouwprojecten: zo pas je de methodiek toe in de bouw

22-01-2026

U werkt in de bouw. Dat betekent werken in een omgeving waarin meerdere organisaties samen één resultaat moeten realiseren, terwijl ieder zijn eigen belangen, verantwoordelijkheden en bestuurlijke context heeft. Opdrachtgevers sturen op waarde en continuïteit, aannemers op maakbaarheid en rendement, onderaannemers op capaciteit en planning, en toezichthouders op veiligheid en kwaliteit. Dat hoeft geen probleem te zijn. Maar het vraagt wél om een expliciete gezamenlijke manier van werken. Wanneer vooraf niet helder is hoe wordt samengewerkt, hoe besluiten tot stand komen, hoe het project is gefaseerd en wie namens welke belangen spreekt, ontstaat versnippering. Niet door gebrek aan vakmanschap, maar doordat iedereen logisch handelt vanuit zijn eigen rol. De kernvraag in bouwprojecten is daarom: hoe organiseer je samenwerking en besluitvorming zó, dat het project bestuurbaar blijft voor alle betrokken organisatieniveaus?

Waarom PRINCE2 geschikt is voor bouwprojecten

PRINCE2 staat voor PRojects IN a Controlled Environment. De methodiek is ontworpen om projecten zo in te richten dat alle betrokken partijen en organisatieniveaus gezamenlijk richting geven aan één gedeeld doel en één gedragen plan.

Centraal daarin staat het expliciet vertegenwoordigen en afwegen van het organisatiebelang (Business), het gebruiksbelang (User) en het uitvoeringsbelang (Supplier). Projecten leveren alleen duurzaam succes op wanneer deze belangen zichtbaar zijn en in samenhang worden gestuurd.

PRINCE2 zorgt ervoor dat een project eerst gezamenlijk wordt gedefinieerd en voorbereid, vervolgens bewust wordt gepland en pas daarna wordt uitgevoerd. Daarmee ontstaat één gedeeld vertrekpunt, in plaats van meerdere impliciete aannames die later tot frictie leiden.

Daarnaast introduceert PRINCE2 een heldere managementfasering. Per fase wordt expliciet getoetst of doelstellingen, organisatie, risico’s en uitvoering nog in lijn zijn met de oorspronkelijke afspraken en de businesscase. Afwijkingen worden niet vooruitgeschoven, maar bewust besproken en besloten. Dat maakt bouwprojecten bestuurbaar, ook wanneer omstandigheden veranderen.

Aanpassingen voor de bouwsector (tailoring)

PRINCE2 werkt pas echt goed wanneer de aanpak bewust wordt toegesneden op en geïntegreerd met de unieke projectomgeving. In de bouw betekent dit dat de methodiek niet als extra laag wordt toegevoegd, maar wordt verweven met bestaande bouw- en besluitvormingsprocessen.

Concreet vraagt dit om:

  • het integreren van de technische fasering met de managementfasering

  • het standaardiseren van product- en opleverdefinities om scope en kwaliteit te borgen

  • het afstemmen van rollen binnen het projectmanagementteam op de bestaande governance van opdrachtgever en leverancier, inclusief expliciete stakeholdervertegenwoordiging

Daarnaast moet expliciet aandacht worden besteed aan relevante risicocategorieën, typen issues en wijzigingen, bekostigingsstructuren, en de inrichting van stakeholdermanagement en communicatie. Alleen dan sluit PRINCE2 aan op de realiteit van bouwprojecten en voegt de methodiek daadwerkelijk waarde toe.

PRINCE2 tailoring in bouwprojecten: van methode naar praktijk

PRINCE2-element

Toepassing in de bouw

Bestuurlijke waarde

Managementfasering

Afstemming tussen ontwerp-, voorbereidings-, realisatie- en opleverfasen

Gestructureerde besluitvorming en voortgangsbewaking

Productstructuur

Gestandaardiseerde product- en opleverdefinities

Eenduidige scope en betere kwaliteitsborging

Projectorganisatie

Rollen afgestemd op governance van opdrachtgever en leverancier, inclusief stakeholdervertegenwoordiging

Heldere verantwoordelijkheden, mandaat en geborgde belangen

Risicomanagement

Beoordelen en accepteren van risico’s op organisatieniveau

Borging dat de organisatie geen grotere risico’s neemt dan zij kan en wil dragen

Wijzigingsbeheer

Beoordelen van wijzigingen in relatie tot projectplan en businesscase

Borging van voortgaande zakelijke rechtvaardiging

Communicatie

Eenduidige rapportagestructuur per managementlaag

Transparantie en voorspelbaarheid voor bestuur en stakeholders

Praktijkvoorbeeld: Erasmus MC

Tijdens de eerste fase van de bouw van het nieuwe ziekenhuis bij Erasmus MC trad een onverwachte en forse kostenoverschrijding op. Dit leidde tot escalatie tot aan de Raad van Toezicht. De analyse was duidelijk: niet de technische uitvoering was het probleem, maar het ontbreken van voldoende samenhang, transparantie en bestuurbaarheid in de projectsturing.

PRINCE2 werd ingezet als leidende projectmanagementmethodiek. Global Project Performance begeleidde de implementatie, waarbij de methodiek bewust werd getailord en geïntegreerd in bestaande bouw- en besluitvormingsprocessen.

Een belangrijk aandachtspunt was het integreren van bestaande VTW-procedures met het PRINCE2-proces voor issue- en wijzigingsbeheer. Wijzigingen werden voortaan:

  • gestructureerd geïdentificeerd

  • beoordeeld ten opzichte van projectplan én businesscase

  • besproken met de juiste stakeholders

  • besloten op het juiste niveau

  • gecontroleerd geïmplementeerd

Wijzigingen werden daarmee niet langer geïsoleerd beoordeeld, maar in samenhang met het bredere project en de strategische doelen van de opdrachtgever. De eerdere miscommunicatie tussen opdrachtgever en bouwcombinatie werd doorbroken. Vertrouwen en samenwerking groeiden terug, verdere escalaties bleven uit en de projectmanagementvolwassenheid steeg met één volledig niveau in anderhalf jaar.

Verschillen met traditionele bouwplanning

Bouwplanning en PRINCE2 bedienen verschillende niveaus binnen hetzelfde project en vullen elkaar aan. Beide kennen een volwaardige, structurele risicomanagementcyclus. Het verschil zit niet in ad hoc versus structureel, maar in het object en perspectief van sturing.

PRINCE2 vervangt bestaande planningen niet, maar structureert de context waarbinnen die planningen worden opgesteld, aangepast en verantwoord.

Aspect

Bouwplanning

PRINCE2

Doel

Sturen van werkzaamheden

Besturen van het project

Niveau

Operationeel / tactisch

Bestuurlijk

Wijzigingen

Doorvoeren in planning en uitvoering

Afwegen en besluiten in relatie tot businesscase

Rollen

Uitvoeringsgericht

Governance, mandaat en belangenvertegenwoordiging

Risico’s

Beheersen van uitvoerings- en planningsrisico’s

Beheersen van risico’s in relatie tot businesscase en risicobereidheid

Samen zorgen bouwplanning en PRINCE2 voor een omgeving waarin uitvoering en besluitvorming elkaar versterken.

PRINCE2 Incompany training voor bouwbedrijven

Wilt u meer grip op bouwprojecten, zonder het vakmanschap en tempo van uw teams te verliezen? Dan is een PRINCE2 Incompany Training voor Bouwbedrijven bijzonder effectief.

Onze aanpak: trainen om duurzame transformatie te realiseren

Met onze holistische aanpak zorgen wij ervoor dat alle facetten die in uw specifieke bouwcontext relevant zijn expliciet worden geadresseerd. Niet alleen de methodiek, maar ook governance, besluitvorming, samenwerking, risicomanagement en communicatie. Zo borgen we dat PRINCE2 leidt tot duurzame verbetering, niet tot een eenmalige training.

Geschikt voor:

  • Projectmanagers en projectleiders

  • Aannemers en civiele ingenieurs

  • Leidinggevenden met projectverantwoordelijkheid

Resultaten zoals klanten die ervaren

In de afgelopen 20 jaar hebben wij PRINCE2-implementaties begeleid, onder meer in de bouwsector. Klanten rapporteren onder andere:

  • Meer dan 50% ervaart dat projecten gestroomlijnder verlopen en samenwerking en communicatie verbeteren

  • Ongeveer 75% van senior managers geeft aan beter geïnformeerd te zijn over voortgang en forecast, minder verrassingen te ervaren en hun verantwoordelijkheid richting stakeholders beter te kunnen verantwoorden

  • Meer dan 60% van projectmanagers en teamleden geeft aan effectiever te kunnen werken en minder fouten te herhalen

  • Voor projectmanagers: concrete handvatten om morgen anders te sturen.

  • Voor management: aantoonbaar meer grip, transparantie en verantwoording.

Vervolgstappen

Wilt u ontdekken hoe PRINCE2 de grip en bestuurbaarheid binnen uw specifieke bouwprojecten kan vergroten? De juiste aanpak begint met een goed gesprek over uw unieke projectomgeving. Neem contact met ons op via 030-2211987 of vul het formulier hieronder in. We denken graag met u mee over een onderbouwde volgende stap die ook in de dagelijkse bouwpraktijk direct rendement oplevert.

 

FAQ's PRINCE2 voor bouwprojecten

Is PRINCE2 een vervanging voor de traditionele bouwplanning?

Nee, PRINCE2 vervangt de bestaande bouwplanning niet, maar vult deze aan op bestuurlijk niveau. Waar de bouwplanning zich richt op de operationele uitvoering, biedt PRINCE2 de context en structuur voor besluitvorming, risicobeheersing en de koppeling met de businesscase.

Waarom is 'tailoring' zo belangrijk voor bouwprojecten?

Elk bouwproject is uniek qua risicoprofiel en stakeholders. Door PRINCE2 te 'tailoren' (op maat te maken), voorkom je dat de methodiek een extra bureaucratische laag wordt. In plaats daarvan wordt het geïntegreerd met bestaande bouwprocessen, zoals de technische fasering en VTW-procedures.

Wat is de rol van de 'businesscase' in een bouwproject?

In de bouw wordt de focus vaak verlegd naar de technische oplevering. De businesscase in PRINCE2 zorgt ervoor dat er gedurende het hele project getoetst wordt of de investering nog steeds gerechtvaardigd is, ook als de omstandigheden of kosten veranderen.

Hoe helpt PRINCE2 bij het beheersen van wijzigingen (VTW's)?

PRINCE2 biedt een gestructureerd proces voor wijzigingsbeheer. In plaats van wijzigingen alleen technisch te beoordelen, wordt bij PRINCE2 ook gekeken naar de impact op de businesscase en het projectplan. Dit zorgt voor transparante besluitvorming op het juiste managementniveau.

Voor wie in de bouwsector is een PRINCE2-training relevant?

Kies PRINCE2 als je houdt van duidelijke richtlijnen en vaste processen. Kies IPMA als je vooral je leiderschap en vaardigheden wilt ontwikkelen. Werk je in een gestructureerde organisatie? Dan is PRINCE2 handig. In dynamische projecten past IPMA vaak beter.

We denken met u mee!

Wilt u telefonisch van gedachten wisselen met één van onze PRINCE2-specialisten? Wij denken graag met u mee! Bel ons of mail ons uw gegevens en vraag. 

Wij werken o.a. voor

Quote PRINCE2 Philips Healthcare

"Voor de fabriek van Philips Healthcare in Best hebben we alle managers en projectmanagers in de fabriek getraind in het toepassen van PRINCE2. Ook moest iedere deelnemer het examen behalen."
Philips Healthcare, PRINCE2-implementatie